22° Açık

Emekli Büyükelçi Mithat Rende: BAE, İran’a karşı ittifak arayışında

Türkiye’nin eski Katar büyükelçilerinden Mithat Rende, BAE ile bağlarda yeni bir sayfa arayışının, ABD’de Joe Biden’ın lider olmasının akabinde …
Dünya - Ağustos 22, 2021 5:34 am A A

Türkiye’nin eski Katar büyükelçilerinden Mithat Rende, BAE ile bağlarda yeni bir sayfa arayışının, ABD’de Joe Biden’ın lider olmasının akabinde Ankara’nın Mısır, Suudi Arabistan üzere ülkelerle münasebetleri geliştirme uğraşlarının bir kesimi olduğuna dikkat çekerken Libya ve Doğu Akdeniz üzere bölgesel tansiyonlarda Türkiye ile farklı tarafta olan BAE’nin bu tavrının değişebileceğini belirtti.

Erdoğan, geçen çarşamba El Nahyan’la görüşmesinin akabinde ilgilerin normalleştirilmesine ait “yol haritasının” belirlendiğini belirtirken “İnanıyorum ki çok kısa vakitte BAE, ülkemizde önemli yatırımlara girecek” demişti.

‘ERDOĞAN’IN KABULÜ ALIŞILMADIK’

Yaşanan tansiyonlu devrin akabinde Ankara-Abu Dabi ortasındaki yumuşama adımlarını Cumhuriyet’e kıymetlendiren emekli Büyükelçi Rende, bir ülkenin Ulusal Güvenlik Danışmanı’nın Türkiye’de kendi mevkidaşı yerine Cumhurbaşkanı seviyesinde kabul görmesinin alışıldık bir durum olmadığını vurguladı. Rende, “Bizzat bu kişi tarafından Türkiye’ye değerli bir bildiri getirildiği manasına geliyor. Ulusal Güvenlik Danışmanı ya teklifler paketiyle gelmiştir ya bir talepte bulunmuştur. Bu seviyede kabul edilmesi başlıbaşına kıymetli bir gelişme” diye konuştu.

BAE’nin, Biden’ın İran’la nükleer muahedeye geri dönüş yoluna girmesinden rahatsız olduğunu, ayrıyeten BAE ve Suudi Arabistan ortasında son periyotta uyuşmazlıklar yaşandığını belirten Rende şu görüşünü lisana getirdi: “Biden idaresinin ve bilhassa ABD Dışişleri Bakanı Blinken’ın Türkiye ve Körfez ülkelerinin bağlantılarının olağanlaştırılması gerektiği istikametinde telkinleri de olmuş olabilir. Hasebiyle tüm bunlar ışığında BAE, İran’a karşı Türkiye’yle bir ittifak arayışında olabilir. BAE, Türkiye’den İran ve Müslüman Kardeşler bahislerinde talepte bulunmuş olabilir, ‘şu koşullar altında işbirliği yapabiliriz’ formunda bir ileti getirilmiş, ortak tehditlere dikkat çekilmiş olabilir. Başka taraftan Türkiye’deki finansal durum, bütçe açığı vesaire göz önünde tutulduğunda ekonomik sıkışıklık, Türkiye’nin yeni arayışlara yönelmesine neden olmuş olabilir.”

Bağlantılarda yaşanabilecek bir normalleşmeyle BAE’nin Libya ve Doğu Akdeniz üzere bölgesel tansiyonlarda Ankara ile zıt düşen siyasetlerinde bir değişiklik olma mümkünlüğünü da kıymetlendiren Rende, “BAE’nin Doğu Akdeniz’de bayrak göstermesi yalnızca kendi ulusal çıkarlarıyla ilgili değil, biraz da bölgesel bir oyuncu olduğunu kanıtlamak için bu çeşit şeylere giriyor. Ancak benim bildiğim Körfez ülkeleri 24 saat içinde bu çeşit siyasetlerinden vazgeçebilirler. Esasen F-15’lerini Girit’e göndermek üzere çıkışlar biraz tepkisel ve duygusal hareketlerdi. Burada Türkiye’ye reaksiyon ön plandaydı, yoksa Doğu Akdeniz’de çok değerli bir çıkarları yoktu. Münasebetiyle ben bu tavrın çarçabuk değişebileceğini düşünüyorum” dedi.

‘GÜVEN AÇIĞI VAR’

Rende, Türkiye’nin, Körfez bölgesinde yalnızca Müslüman Kardeşler’i önceleyen ve Katar’la alaka kuran dış siyasette değişikliğe gidilmesinin değerine dikkat çekti. “Türkiye’nin kendi ulusal çıkarları doğrultusunda imkânlar ölçüsünde Katar’dan öteki öbür Körfez ülkeleriyle de alakalarını normalleştirmesi gerekiyor. Bu çeşit gayretleri memnuniyetle karşılanmalı. Ama BAE ile ilgilerde uzun süren bir itimat açığı oluştu. Bu ziyaret kıymetli, bir kapı aralanmış olabilir, lakin bunun devamı gerekiyor. Öteki adımlar atılıp atılmayacağını önümüzdeki devirde göreceğiz. Türkiye’de buna yönelik bir siyasi irade var ki Cumhurbaşkanı seviyesinde bir kabul oldu, artık tıpkı irade BAE tarafında varsa emsal adımlar atılacaktır” sözlerini kullandı.

Suudi Arabistan öncülüğündeki Körfez ülkelerinin 2017’de Katar’a abluka uygulama kararından sonra Türkiye’nin BAE ile de bağlantıları berbatlaşmış, BAE birçok bölgesel tansiyonda Türkiye ile karşı taraflarda yer almıştı. BAE, Libya’da Mısır ile birlikte Türkiye takviyeli Trablus merkezli güçlere karşı savaşan Tobruk cephesinin yakın destekçileri ortasında olmuş, geçen yıl temmuz ayında Trablus yakınlarındaki Vatiye Hava Üssü’ne gerçekleştirilen ve buradaki Türk hava savunma sistemlerinin ziyan gördüğü taarruzun da BAE’ye ilişkin uçaklar tarafından yapıldığı sav edilmişti. BAE, ayrıyeten Doğu Akdeniz’de tansiyonun sürdüğü ortamda Yunanistan’la birçok ortak tatbikat da gerçekleştirmişti.

Katar’a yönelik ablukanın bu yıl başında kaldırılmasının akabinde Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu, BAE’nin Türkiye’ye yönelik olumlu açıklamaları olduğunu söylemişti, “Ama alakaların düzelmesi için kendilerinin Türkiye’ye yönelik olumsuz siyasetlerinden vazgeçip olumlu adımlar atması lazım” sözlerini kullanmıştı.

Emekli Büyükelçi Mithat Rende

Dünya - 5:34 am A A
BENZER HABERLER

YORUM BIRAK

YORUMLAR

Hiç yorum yapılmamış.